7 thách thức của ngành thủy sản trong năm 2017
07:00, ngày 16-01-2017
Mặc dù có sự tăng trưởng tốt trong năm 2016 khi xuất khẩu thủy sản đạt 7,1 tỷ USD, tăng 8% so với năm 2015 nhưng ngành thủy sản Việt Nam vẫn còn đó nhiều mối lo, đặc biệt là nguồn nguyên liệu khan hiếm để chế biến xuất khẩu.  
b642674e8975d476dd0a10f545b4485c_thuy_san_viet_nam_can_nam_bat_cac_co_hoi_tu_hoi_nhap

 

Do những biến động của môi trường sau sự cố cá chết hàng loạt ở miền Trung khiến việc khan hiếm nguồn nguyên liệu trong khâu chế biến xuất khẩu của ngành thủy sản trong năm 2016. Dự báo trong năm 2017, việc khan hiếm nguồn nguyên liệu này vẫn tiếp tục xảy ra.

Dựa vào cơ cấu sản phẩm thủy sản Việt Nam trong năm 2016 có thể thấy được tôm vẫn là mặt hàng chiếm tỷ trọng cao nhất (44%), tiếp đến là cá tra 24%, cá ngừ 7%, các loại cá biển 16%. Top 5 thị trường NK thủy sản Việt Nam gồm Mỹ, EU, Nhật Bản, Hàn Quốc và Trung Quốc có sự thay đổi về vị trí và tỷ trọng giá trị NK thủy sản từ Việt Nam.

Theo nhận định của các chuyên gia trong ngành, năm 2017 sẽ có 7 thách thức chính của ngành thủy sản Việt Nam như sau:

1.Hạn hán và xâm nhập mặn: 

Tình hình hạn hán, thiếu nước ngọt và xâm nhập mặn diễn biến phức tạp trong 2016 được dự báo sẽ tiếp tục có những ảnh hưởng đến hoạt động sản xuất thủy sản, nhất là các loài nuôi nước ngọt, trong đó cá tra bị ảnh hưởng nhiều nhất.

2.Rào cản kỹ thuật và bảo hộ thương mại từ các thị trường NK

Với việc tự do hóa thương mại, thủy sản Việt Nam sẽ có lợi về thuế quan, nhưng sẽ là đối tượng để các thị trường áp dụng các rào cản phi thuế quan nhằm bảo hộ ngành SX nội địa hoặc hạn chế NK.

Đối với khai thác và XK cá ngừ, ngoài quy định của NOAA thuộc Bộ Thương mại Mỹ và Tổ chức Viện đảovà trái đất (Earth Island Institute - EII) liên quan đến chương trình bảo vệ cá heo trong thương mại XK cá ngừ. Dự báo EU và Mỹ sẽ thắt chặt quy định kiểm soát và chống hoạt động khai thác bất hợp pháp, không theo quy định và không báo cáo (IUU).

Về các quy định kiểm soát chất lượng của thị trường NK cũng gây khó. Theo quy định mới của Luật Vệ sinh thực phẩm của Nhật Bản, từ tháng 10/2016, Nhật Bản loại bỏ ra khỏi danh sách giám sát các chất Sulfamethoxazole, Sulfadiazine và Chloramphenicol trong tôm nuôi Việt Nam khiến các doanh nghiệp gặp khó khăn.Trong khi đó, Australia lại tăng cường kiểm tra về độc tố sinh học và vi sinh.

Đồng thời, thuế chống bán phá giá và hương trình thanh tra cá da trơn vẫn gặp rào cản thương mại và rào cản kỹ thuật lớn tại thị trường Mỹ. Thuế CBPG tôm POR10 tăng cao, gây bất lợi cho XK tôm Việt Nam sang Mỹ, tạo áp lực tâm lý tới các DN XK và tạo tâm lý chưa ổn định cho phía khách hàng.

3.Giá thành sản xuất nguyên liệu của Việt Nam còn cao:

Có nhiều yếu tố tác động tạo ra giá thành sản phẩm cao (từ giống, thức ăn, các vật tư đầu vào, tổn thất sau thu hoạch, điện-nước, các chi phí hành chính...). Đây cũng là yếu tố quan trọng tác động lên hệ số cạnh tranh của thủy sản Việt Nam trong năm 2017 mà DN đặc biệt quan tâm.

4.Thiếu nguyên liệu cho chế biến xuất khẩu: 

Với uy tín nguồn cung có chất lượng cho thị trường thế giới và năng lực/công nghệ cao cho chế biến thủy sản, Việt Nam là điểm đến của nhiều nhà nhập khẩu thủy sản trên thế giới. Tình hình thiếu nguyên liệu cho CBXK ở một số nhóm hàng hoặc tại một số thời điểm trong năm ngày càng rõ rệt. Việc thiếu nguyên liệu thủy sản trong nước phục vụ nhu cầu XK sẽ tiếp tục là một vấn đề nhiều DN thủy sản quan ngại trong năm 2017.

5.Chịu cạnh tranh mạnh mẽ: 

Tham gia vào các FTA đồng nghĩa với việc mở cửa và hội nhập hơn nữa vào nhiều thị trường. Tuy nhiên, ngành và nhiều DN Việt Nam chưa tận dụng được tốt nhất các ưu đãi/cơ hội của FTA.

Trong khi đó các nước đối thủ cạnh tranh về thủy sản (Trung Quốc, Ấn độ, Thái Lan, Indonesia...) ngày càng gia tăng các sức ép cạnh tranh nhiều hơn qua những chương trình dài hạn, trung hạn và ngắn hạn trên cả quy mô về sản lượng, chất lượng, giá thành sản xuất, marketing và xúc tiến thương mại. Sự cạnh tranh này là tất yếu để thúc đẩy cho phát triển, nhưng cũng đang và sẽ khiến DN thủy sản Việt Nam gặp nhiều khó khăn để giữ và gia tăng thị phần.

6.Truyền thông bôi nhọ tại một số thị trường tiêu thụ thủy sản:

Trong 10 năm qua, đã xuất hiện ở gần10 quốc gia (Úc, Italia, Tây Ban Nha, Đức, Ai Cập, Pháp....) việc truyền thông đưa thông tin bôi nhọ, không khách quan về sản phẩm thủy sản của Việt Nam (ô nhiễm, bẩn, kim loại nặng, môi trường dơ..) đã ảnh hưởng tiêu cực lâu dài đến sức tiêu thụ và hình ảnh sản phẩm thủy sản của Việt Nam tại các thị trường.

7.Còn các bất cập tại một số quy định và thủ tục hành chính: 

Dù Chính phủ đã liên tục 3 năm có các Nghị quyết 19 và nhiều chỉ đạo tích cực, nhưng quá trình sửa đổi các văn bản pháp quy đã đc nhận diện vẫn diễn ra chậm (chưa được 30% trong 2016) trong khi lại phát sinh các nội dung bất cập mới khiến DN gặp khó.

Minh Anh (tổng hợp)/TBDN
Doanh Nhân 24H
Doanh Nhân 24H
Doanh Nhân 24H
Doanh Nhân 24H
Doanh Nhân 24H
Doanh Nhân 24H
Doanh Nhân 24H
Doanh Nhân 24H
Doanh Nhân 24H